Dược Sư Như Lai tiếng Phạn gọi là: Bhaisajya-guru Vaidurya-prabharajyah, gọi đủ là Dược Sư Lưu Ly Quang Vương Như Lai, người ta thường gọi là Dược Sư Lưu Ly Quang Như Lai, gọi tắt là Dược Sư Phật.


Dược là thuốc, Sư là thầy. Dược sư, nghĩa đen là thầy thuốc chữa bệnh. Lưu ly là một loại ngọc màu xanh trong suốt. Lưu Ly là một thứ ngọc trong suốt từ trong ra ngoài. Quang là ánh sáng. Lưu ly quang là ánh sáng ngọc lưu ly. Dược Sư Lưu Ly Quang Phật là vị Phật có danh hiệu Thầy thuốc chữa bịnh, ánh sáng như ngọc lưu ly. Đức Dược Sư hiểu biết và thông suốt tất cả y dược của thế gian và xuất thế gian, Ngài có thể chữa trị hết tất cả những thứ bệnh khổ của chúng sanh, những điên đảo vọng tưởng do tham, sân, si phiền não gây ra. Ánh sáng của Phật Dược Sư thật không nghĩ bàn “Trong ngoài sáng suốt, tinh sạch hoàn toàn, không có chút nhơ bợn, ánh quang minh chói lọi khắp nơi”. Ánh sáng ấy chiếu đến đâu đều phá hết tăm tối vô minh của chúng sanh, đem lợi lạc và diệt tất cả những bệnh khổ thân tâm của chúng sanh, khiến cho họ xa lìa mê vọng mà hướng đến giác ngộ, giải thoát.


Vì sao có tên gọi là Dược Sư Lưu Ly Quang Như Lai? Theo kinh Dược Sư Như Lai Bản Nguyện Công Đức, nhờ trong khi tu hành Bồ tát đạo phát 12 đại nguyện giải trừ hết thảy bệnh khổ cho chúng sanh, khiến họ đầy đủ căn lành và hướng về giải thoát nên khi thành Phật, Ngài trụ ở thế giới Tịnh lưu ly, trang nghiêm như thế giới Cực lạc, cùng với 2 vị Đại Bồ tát là Nhật Quang Biến Chiếu và Nguyệt Quang Biến Chiếu làm quyến thuộc để giáo hóa chúng sanh. Bổn nguyện của Dược Sư Như Lai là trị tất cả trọng bệnh phiền não vè thân và tâm của chúng sanh, cứu độ chúng sanh ra khỏi sanh tử khổ đau.


Phật Dược Sư là giáo chủ của thế giới Đông Tịnh Lưu Ly. Đặc điểm điểm tượng Phật Dược Sư là một tay cầm bát thuốc, tay cầm cây cỏ thuốc


Tranh tượng Phật Dược Sư có tay phải kết ấn, tay trái cầm dược khí. Thân mặc áo cà sa ngồi xếp bằng trên tòa hoa sen.


Tranh tượng của Phật Dược sư hay được vẽ với tay trái cầm thuốc chữa bệnh và tay mặt giữ Ấn thí nguyện.


Phật Dược Sư thường được thờ chung với Phật Thích Ca Mâu Ni và A Di Đà, trong đó phật Dược Sư đứng bên trái còn Phật A Di Đà đứng bên mặt Thích Ca. Tuy nhiên, việc thờ phụng chung với Phật A Di Đà và Phật Thích Ca như trên ít thấy, mà người ta thường thấy thờ Phật Dược Sư thành 7 tượng, gọi là Thất Phật Dược Sư bên dưới tượng Phật Thích Ca.


Thờ Phật Dược Sư phải 49 ngọn đèn (trụ đèn Dược Sư loại mới, kiểu của Đài Loan, ở phía bên trái ảnh). Kinh Phật dạy rằng muốn cầu nguyện Phật Dược Sư phù hộ cho khỏi bệnh phải thắp sang 49 ngọn đèn trong suốt 49 ngày cầu cúng. Do vậy, những ngôi chùa cổ thường có một trụ gỗ giống như cây thông, chia ra bảy nhánh, mỗi nhánh có bảy ngọn đèn, gọi chung là đèn Dược Sư.


Đèn Dược Sư (giữa ảnh) theo kiểu cổ xưa, dáng như cây thông, có 7 nhánh, mỗi nhánh có 7 ngọn đèn. Loại đèn Dược Sư này có ở các chùa cổ.


Phật Dược Sư có khi được thờ chung với hai vị Bồ-tát hầu cận tên là Nhật Quang Biến Chiếu và Nguyệt Quang Biến Chiếu. Bộ tượng này gọi chung là tượng Phật Dược Sư tam tôn


Phật Dược Sư Tam Tôn và 12 đại tướng Dược Xoa (hay 12 Thần Dược Xoa) có tên: 1- Đại tướng Cung Tỳ La – Kim Long Thân Thủ Oai Quang Đồng Vương; 2- Phạt Chiết La Đại tướng - Chấp Kim Cang xử đồng nhan trường thọ; 3- Mê Sý La Đại tướng – Yêu Thúc Kim đới đa chủng phước thiện; 4- An Để La Đại tướng – Trú Trì 10 đại danh sơn; 5- Át Nể La Đại tướng – Thân như cõi tịnh châu hương quang nghiêm; 6- San Để La Đại tướng - Thủ quang hoa mấn hiện hình thạch nữ; 7- Nhơn Đạt La Đại tướng – Hay vì thiên chủ hộ trì điền địa; 8- Ba Di La Đại tướng – danh hiệu Kình ngư đủ các huyễn thuật; 9- Ma Hổ La Đại tướng – hành đồng long mãng chấp nhựt hý nhạc; 10- Chân Đạt La Đại tướng - đầu có một sừng, người thấy liền khởi nghi; 11- Chiêu Đỗ La Đại tướng – Oai nghiêm như sát thân sáng như nguyệt; 12- Tỳ Yết La Đại tướng - rộng tìm thiện nghệ giáo hóa tự bổn.


Nguyên đức Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật thương xót chúng sanh ác trược, chịu nhiều quả báo đau khổ nên nói cho Đường Huyền Trang biết khi đến Tây Trúc thỉnh kinh rằng về phương Đông có bảy vị Dược Sư Phật. Mỗi vị đều có nguyện riêng. Tổng ý là chữa phiền não chướng, nghiệp chướng, báo chướng, khiến chúng sanh được an thân vui khỏe vĩnh viễn. Theo các Kinh điển Phật Giáo thì Đức Dược Sư Như Lai có 7 tôn tượng. Có thuyết cho là mỗi vị có mỗi đại nguyện và ứng thân riêng từng vị. Có thuyết cho là các Ngài từ nhất thể là Đức Dược Sư Như Lai mà phân thân ứng hiện (ứng thân), danh hiệu của các Ngài là: Thiện Danh Xưng Cát Tường Như Lai; Bảo Nguyệt Trí Nghiêm Quang Âm Tự Tại Vương Như Lai; Kim Sắc Bảo Quang Diệu Hạnh Thành Tựu Như Lai; Vô Ưu Tối Thắng Cát Tường Như Lai; Pháp Hải Lôi Âm Như Lai; Pháp Hải Thắng Huệ Du Hý Thần Thông Như lai; Dược Sư Lưu Ly Quang Như Lai.